بازگشت «لحظهٔ قطعی» هنری کارتیه برسون
۲۲ اکتبر ۲۰۱۴ وبلاگ «لایت باکس[۱]» (بلاگ بخش عکس مجلهٔ تایم)، در مقاله‌ای، خبر از تجدید چاپ کتاب نفیس «لحظهٔ قطعی» اثر «هنری کارتیه برسون» پس از حدود ۶۰ سال، و انتشار آن در ماه آخر سال ۲۰۱۴ میلادی داد. اکنون که در روز‌های پایانی ماه دسامبر به سر می‌بریم این کتاب در بازار کتاب اروپا و آمریکا با قیمت ۹۸ یورو عرضه شده است. آنچه در ادامه می‌آید ترجمهٔ مقالهٔ معرفی این کتاب در بلاگ عکاسی تایم به قلم «جفری لد[۲]»، عکاس، نویسنده، سردبیر و مؤسس Errata Editions می‌باشد.



بازگشت «لحظهٔ قطعی» هنری کارتیه برسون[۳] 


در میان مجموعه کتب عکاسی اروپایی، یافتن کتابی، پر آوازه‌تر، قابل ستایش‌تر و تأثیرگزار‌تر از کتاب Images a la Sauvette کارتیه برسون یا، عنوانی که در نسخهٔ آمریکایی آن به کار رفته، «لحظهٔ قطعی[۴]»، شاید سخت باشد. به محض انتشار این کتاب در سال ۱۹۵۲ در نسخه‌های آمریکایی و فرانسوی، کارتیه برسون نامه‌هایی در ستایش درخشندگی آن از افرادی چون ژان کوکتو[۵]، الکسی برادوویچ[۶]، کارمل اسنو[۷] (سردبیر وقت مجلهٔ هارپرز بازار[۸])، و خوان میرو[۹] دریافت کرد. ناشر نسخهٔ فرانسوی آن، Stratis Eleftheriadis، (که با عنوان مختصر «تیاده[۱۰]» شناخته می‌شود) ادعا کرد، این کتاب، «یکی از راضی کننده‌ترین کتاب‌هایی بود که وی افتخار چاپ آن را داشته است». ارزش این کتاب به عنوان یک مجموعهٔ قابل جمع آوری نایاب در طول دهه‌های گذشته افزایش یافته است، به طوری که این امر سبب می‌شد، چنین شاهکاری، خارج از دسترس بسیاری از عکاسان جوان باشد. سرانجام، بعد از ۶۲ سال، این کتاب مجدداً در دسامبر امسال به صورت رونوشتی نفیس و کاملاً مطابق اصل از سوی انتشارات آلمانی استیدل[۱۱] منتشر می‌شود. 


00._Cartier_Bresson_Decisive_Moment



هنری کارتیه برسون از ابتدا، به کتاب عکس به عنوان یک رسانه عمومی برای آثارش بسیار علاقه داشت. وی در نامه‌ای به مارک ریباود[۱۲] می‌نویسد، «مجلات با بسته بندی چیپس یا انداخته شدن در سطل زباله پایان می‌یابند، درحالی که کتاب‌ها باقی می‌مانند». به همین دلیل اوایل سال ۱۹۳۳، کارتیه برسون یکی از چندین پروژهٔ مطرح شده دربارهٔ کتاب را به قصد انتشار چیزی از یک موضوع واحد آغاز کرده بود، اما تحقق این امر به دلایلی بی‌نتیجه ماند. با این حال، به علاوهٔ کاتالوگی کوچک برای یک نمایشگاه در موزه هنر مدرن نیویورک، «لحظهٔ قطعی»، اولین کتاب واقعی کارتیه برسون بود. 


01._Cartier_Bresson_Decisive_Moment



گام‌های نخست پروژه، در ماه می‌۱۹۵۱ در دفتر مگنام فتوز[۱۳] واقع در پاریس، در حالی که عکس‌هایی را برای نماینده هنری[۱۴]، آرمیتاژ واتکینز[۱۵]، گردآوری کرده بودند تا به یک ناشر نشان دهد، (ریچارد سیمون[۱۶] از انتشارات سیمون و شوستر[۱۷]) برداشته شد. تا ماه ژوئن، کارتیه برسون، شخصاً در حال مذاکره با انتشارات تیاده در فرانسه بود، تا پیرامون یک نسخهٔ آمریکایی-فرانسویِ مشترک میان «تیاده» و انتشارات «سیمون و شوستر» به توافق برسد. تا پایان‌‌ همان سال، وی بررسی آرشیوش را برای انتخاب عکس‌ها، ویرایش و دسته بندی آن‌ها آغاز کرده بود و تا ماه مارچ ۱۹۵۲، نسخهٔ اولیه کتاب در سه رونوشت آماده گردید. کارتیه برسون یکی از‌‌ همان رونوشت‌ها را به هنرمندی که قرار بود طراحی و نقاشی جلد نفیس و البته غیر عکاسانهٔ کتاب را برعهده بگیرد (هنری ماتیس[۱۸]) نشان داده بود. 


02._Cartier_Bresson_Decisive_Moment



به نظر می‌رسد چینش نهایی۱۲۶ فریم عکس ثبت شده میان سال‌های ۱۹۳۲ و ۱۹۵۲ به منظور چاپ کتاب تقریباً با رعایت ترتیب زمانی صورت پذیرفته است، با این حال این عکس‌ها در کتاب به دو قسمت تقسیم شده‌اند؛ بخش اول (به استثنای دو عکس) مربوط می‌شود به سال‌های ۱۹۳۲ تا ۱۹۴۷ و شامل عکس‌هایی از کشور‌های غربی ست و بخش دوم (به استثنای یک عکس) میان سال‌های ۱۹۴۷ و ۱۹۵۲ با عکس‌هایی ثبت شده در شرق، شامل چین، هندوستان، اندونزی و خاور میانه می‌باشد. همچنین به گفتهٔ کلمنت چیرو[۱۹]، کسی که مقالهٔ معرفی نسخهٔ جدید را پیرامون منشأ شکل گیری کتاب نوشته است، تصمیم کارتیه برسون مبنی بر تقسیم فصول کتاب به این دو بخش مربوط می‌شود به الگوی طبقه بندی مگنام فتوز در سال ۱۹۴۷، و ضمناً زمانی در زندگی هنرمند که وی تصمیم گرفت کار فتوژورنالیستی کند. ماینر وایت[۲۰]، عکاس و نظریه‌پرداز، به نظراتش دربارهٔ تقسیم بندی کتاب این گونه اشاره می‌کند، «در آثار اولیه‌اش، غالباً فرم بر محتوا چیره می‌شود،» وی اضافه می‌کند، «تصاویر اولیه، انسان را بیشتر درگیر با جهان شخصی‌اش نشان می‌دهند تا با جهان بیرونی [...] آثار بعدی، یک مشغولیت ذهنی عامدانه با محتوا، بشر، اجتماع یا معانی سیاسی را نشان می‌دهند - جهان بیرونی‌اش.» 


04._Cartier_Bresson_Decisive_Moment



در ۲۲ جولای ۱۹۵۲، کتاب زیر چاپ قرار گرفت و ۱۰ هزار نسخه (تقریباً ۳۰۰۰ نسخه به زبان فرانسوی و ۷۰۰۰ نسخه به زبان انگلیسی) به روش هلیوگراور[۲۱] توسط بهترین چاپخانه‌های زمان، برادران درگر[۲۲]، چاپ شد. نتایج بسیار راضی کننده بود تا جایی که، واکر ایوانز[۲۳] در مقاله‌اش در نیویورک تایمز[۲۴] از «کیفیت حیرت انگیز» کتاب نوشت. 

سه ماه بعد، کتاب در مقابل ستایش منتقدان منتشر شد و جایگاه کارتیه برسون را به عنوان یکی از عکاسان برجستهٔ دوران خویش تقویت کرد. با این حال بر خلاف مقالات ستایش برانگیزی که پیرامون آن نوشته شد، کتابی که با قیمت متوسط ۵. ۱۲ دلارعرضه شده بود، از ۳۵۰۰ نسخه‌ای که در ابتدا در کتاب فروشی‌ها توزیع شد، تنها در ایالات متحده کمتر از ۱۰۰ نسخه در هر ماه فروش کرد - بنابراین چاپ دومی که از پیش مورد انتظار بود لغو شد. 


05._Cartier_Bresson_Decisive_Moment



اگرچه گذر زمان «لحظهٔ قطعی» را به عنوان یکی از مهم‌ترین کتاب‌های نیمهٔ دوم قرن بیستم تثبیت کرده بود، با این حال کارتیه برسون تنها خودش حق صدور مجوز چاپ دوم کتاب را داشت، در نتیجه این کتاب تجدید چاپ نشد و نایاب باقی ماند. مارتینه فرانک[۲۵]، همسر کارتیه برسون، پس از یک مذاکرهٔ طولانی مدت با«بنیاد هنری کارتیه برسون»، دختر برسون و ناشر، گرهارد استیدل[۲۶]، تصمیم گرفت که این نسخهٔ ۲۰۱۴ سرانجام باید منتشر شود. 

مانند نسخهٔ اصل، چاپ ۲۰۱۴ کتاب هم در نسخه‌های انگلیسی و فرانسوی منتشر خواهد شد، در حالی که هر دو وفادارانه طراحی و صفحه بندی نسخهٔ سال ۱۹۵۲ را دنبال می‌کنند. ناشر و چاپ کنندهٔ کتاب، گرهارد استیدل، می‌گوید، «خوشبختانه ما در موقعیتی قرار داشتیم که قادر به بررسی نسخهٔ دست نخورده‌ای از کتاب به واسطهٔ بنیاد هنری کارتیه برسون بوده‌ایم.»


06._Cartier_Bresson_Decisive_Moment



یکی از مشکلات در رابطه با هر چاپ مدرنی این است که فرآیند خاص گراور[۲۷] که از ویژگی‌های نسخهٔ اصلی ست امروزه تقریباً منسوخ شده است. استیدل، ناشر کتاب، در این مورد به تایم[۲۸] می‌گوید «چاپ گراور از دههٔ ۱۹۵۰ تا ۱۹۷۰ در حقیقت اوج کیفیت در چاپ کتاب‌های عکاسی بود. امروز این فناوری عملاً از بین رفته است، دستگاه‌ها دیگر وجود ندارند. من تحقیقاتی انجام داده‌ام و تست‌های چاپ را بیش از چندین سال بررسی کرده‌ام تا تکنولوژی آفست را بهبود بخشیده و دقیقاً ظاهری مشابه چاپ گراور به دست آورم. ما از یک تکنیک غربالگری[۲۹] ویژه، جوهرهای خاص و فرمول چاپی البته محرمانه، استفاده می‌کنیم.» 



12._Cartier_Bresson_Decisive_Moment


برای نسل تازهٔ عکاسان و هنرمندانی که تجربهٔ دست اول کتاب‌های مهم جهان را از دست داده‌اند، نمی‌توان آنطور که شایسته است تأکید کرد که چاپ جدید «لحظهٔ قطعی» برای یک مخاطب معاصر چقدر مهم است. به گفتهٔ استیدل،« «آمریکایی‌ها[۳۰]» ی رابرت فرانک[۳۱] و «لحظهٔ قطعی» کارتیه برسون در فاصلهٔ چند سال از یکدیگر در دههٔ ۱۹۵۰ منتشر شدند و هر دو کتاب از آن زمان به الگویی برای کتاب‌های عکاسی متأخر تبدیل شده‌اند. زمانی که به آن‌ها نگاه می‌کنید، طراحی، دسته بندی و چاپ عکس‌ها - حتی با گذشت ۶۰ سال - بسیار بهتر از غالب کتاب‌های چاپ شده در بازار امروز است. قصد من در تجدید چاپ این دو کتاب، تجزیه و تحلیل محتوای آن‌ها، به منظور استفادهٔ عکاسان، و چاپ آن‌ها به شیوه‌ای کاملاً مشابه [نسخهٔ اصل] بوده است، بنابراین نسل بعدی می‌تواند ببیند که این کتاب‌های فاخر چگونه به وجود آمده‌اند و همین، ضامن آیندهٔ چاپ و نشر عکاسی ست.»




*  *  *  *  *


لحظهٔ قطعی اثر هنری کارتیه برسون در دسامبر ۲۰۱۴ توسط انتشارات استیدل منتشر شده است. صفحهٔ مربوط به کتاب «لحظهٔ قطعی» در وبسایت ناشر را می‌توانید در اینجا ببینید. 

این مقاله ترجمه‌ای ست از: The Return of Henri Cartier-Bresson’s Decisive Moment


ترجمه: محمد امین نادی


-----------------------------------


[۱] TIME LightBox

[۲] Jeffrey Ladd

[۳] Henri Cartier-Bresson

[۴] The Decisive Moment

[۵] Jean Cocteau

[۶] Alexey Brodovitch

[۷] Carmel Snow

[۸] Harper’s Bazaar

[۹] Joan Miro

[۱۰] Tériade

[۱۱] Steidl

[۱۲] Marc Riboud

[۱۳] Magnum Photos

[۱۴] Literary agent

[۱۵] Armitage Watkins

[۱۶] Richard Simon

[۱۷] Simon and Schuster Publishing

[۱۸] Henri Matisse

[۱۹] Clément Chéroux

[۲۰] Minor White

[۲۱] Heliogravure

[۲۲] The Draeger brothers

[۲۳] Walker Evans

[۲۴] New York Times

[۲۵] Martine Frank

[۲۶] Gerhard Steidl

[۲۷] Gravure

[۲۸] TIME LightBox

[۲۹] Screening

[۳۰] The Americans

[۳۱] Robert Frank

هیچ نظری برای این مطلب وارد نشده است!
:
:
:
:
:
اگر تصویر نمایش داده نشده است و یا خوانا نیست، لطفا بر روی آن کلیک کنید تا عبارت جدیدی نمایش داده شود.